Koral z prądem

Ludzie nurkują w pełnym sprzęcie albo zakładają okulary, biorą rurki i płyną. Rafa ich przyciąga. A w Pemuteran jest na wyciągnięcie ręki. Zaczyna się maksymalnie 10 metrów od brzegu i zajmuje obszar dwóch hektarów.

W latach 90 nie było tu już rafy. Kiedyś była, ale została zniszczona. Nie było też ryb, a rybacy musieli wypływać daleko w morze, żeby coś złapać.
W 2000 roku do Pemuteran przyjechał profesor Tom Goreau, który uczy społeczności metody budowania rafy koralowej z wykorzystaniem prądu. Okazało się, że warunki w tej miejscowości są na tyle dobre (np.niewielkie fale), że koral w czasie testowania metody zaczął rosnąć. Od tego momentu Pemuteran się zmienia.

Na horyzoncie widać plecy ludzi, którzy pływają w wodzie. Oglądają podłączone do prądu metalowe instalacje, do których przyszedł koral, osiadł i zaczął rosnąć. Koral mógł też zostać przywiązany do instalacji drutem. W miarę rozwoju projektu do wody były przynoszone kolejne instalacje połączone z odprawieniem modlitw, graniem na instrumentach, udziałem mieszkańców i lokalnych polityków. Kiedy koral zaczął rosnąć pojawiły się ryby i turyści.

Odtwarzaniem rafy zajmuje się m.in. lokalna organizacja Biorock złożona z mieszkańców Pemuteran. Głównie są to ludzie z firm organizujących nurkowanie. Opłaca im się utrzymanie i rozwój rafy. Przyjeżdżają turyści, interes się rozwija. Rybacy łowią ryby, które są bliżej i turystów, którym mogą sprzedać coś ze swoich sklepów albo dać nocleg. Działa też patrol złożony z mieszkańców. Ich zadaniem jest informowanie tych, którzy niszczą rafę i pokazywanie korzyści z jej wzrostu. Do jednej osoby mogą mówić o tym z uśmiechem każdego dnia.

Made jest członkiem  i managerem Biorock w Pemuteran. Opowiadał nam o tym wszystkim z dużą radością i zaangażowaniem. Kiedyś nie wiedział jak rafa jest ważna i chodził po niej. Teraz działa dla jej ochrony.

Spotkaliśmy go, kiedy pracował nad nową instalacja kalmara. Made zachęcał nas do nurkowania i przyjrzenia się rafie. A jaka ona jest? Kiedy płynąłem pod wodą widziałem kolejne metalowe kopuły i siatki, na których wyrastał żółty i brązowy koral. Obok pływały ryby, które znam ze sklepów akwarystycznych, a ich nazw już nie pamiętam. Białe, niebieskie, czarne, żółte ryby, fioletowe rozgwiazdy. Wyglądało to jak film wielowymiarowy i byłem zaskoczony nagłością pojawienia się tych form. Uciekałem z płytkiej wody, kiedy koral był za blisko i była szansa, że mogę go uszkodzić. Wtedy może się zestresować, przestać rosnąć i ostatecznie umrzeć. Dlatego w głębszej wodzie czułem się lepiej. Rafa zrobiła na mnie niesamowite wrażenie.

Więcej o projekcie przeczytacie na stronie http://biorockbali.webs.com/whoweare.html

Adam